جایگزین چمن در فضای سبز، گیاهان پوششی هستند که به دلیل رشد سریع، نیاز آبی کم و فواید زیست محیطی مانند کاهش فرسایش خاک، در فضا های سبز کاربرد دارد. این گیاهان همانند گیاهان دیگر به رسیدگی و مراقبت نیاز دارند تا به خوبی رشد کنند و نمایی زیبا و جذاب ایجاد کنند. در ادامه همراه وارجینا باشید…
مزایای استفاده از گیاهان پوششی به جای چمن
گیاهان پوششی از دسته گیاهان کوتاه و سریع الرشدی هستند که اکثر آن ها در زمان بسیار کوتاهی سطح خاک را میپوشانند. این گیاهان گزینه های خوبی برای جایگزین چمن در طراحی فضای سبز هستند.
- نیاز آبی پایین: نیاز آبی گیاهان پوششی بر خلاف چمن طبیعی بسیار پایین است و با رشد سریعی که دارند، به سرعت فضاهای خالی را پر کرده و نمایی جذاب ایجاد میکنند.
- کاهش فرسایش خاک: طول ریشه اکثر گیاهان پوششی بیشتر از چمن است و با کاهش سرعت حرکت آب، فرسایش آب توسط روان آب ها را کاهش میدهند.
- حاصلخیزی خاک: گیاهان پوششی با ایجاد سیستم ریشه ای در هم تنیده به تثبیت و تقویت خاک کمک کرده و منجر به افزایش تخلخل خاک میشوند. این نوع از خاک زیستگاهی خوشایند برای ماکرو جانداران خاک ایجاد میکند و به این ترتیب افزایش حاصلخیزی خاک را در پی دارد.
گیاهان جایگزین چمن، کدام گیاهان هستند؟
گیاهان پوششی، گیاهان کم ارتفاع و خزنده ای هستند که برای پوشش دهی به سطح گسترده از زمین به عنوان فضای سبز کاشته میشوند. اما چمن طبیعی که در اکثر فضا ها برای کف سازی در فضای سبز و محوطه ساختمان ها کاشته میشود، به آبیاری زیادی نیاز دارد و منظم باید به آن ها رسیدگی شود تا رشد یکنواخت و متناسبی داشته باشد. در ادامه چند مورد از گیاهان جایگزین چمن در فضای سبز را معرفی میکنیم.
1. کیاشیتو

یکی از بهترین گیاهان جایگزین چمن در فضای سبز، کیاشیتو است که مقاومت و پاخوری بالایی دارد. این گیاه به آبیاری زیادی نیاز ندارد و به راحتی میتوانید آن را پرورش دهید. یکی از مهم ترین مزیت های انتخاب این گیاه، ارتفاع کم رشد آن است که حدودا 5 تا 10 سانتی متر است و نیازی به کوتاه کردن ندارد.
گیاه کیاشیتو را میتوانید در خاک های شور و اسیدی هم پرورش بدهید. وجود این گیاه مانع از رشد علف های هرز میشود. این گیاه بومی ژاپن است و زمانی که آن را به عنوان جایگزین چمن معرفی کردند، با استقبال زیادی روبه رو شد و در اکثر مکان ها این گیاه کاشته و پرورش داده شد. کیاشیتو برای مناطقی با آب و هوای سرد گزینه مناسب تری است، چون دمای منفی 5 درجه را نیز میتواند تحمل کند و با گرم شدن مجدد هوا رشد خود ادامه دهد. برای انجام خدمات باغبانی با متخصصین زبده با ما در ارتباط باشید.
2. لیزوماکیا

لیزوماکیا بومی اروپا و آسیای غربی است. این گیاه از دسته گیاهان خزنده و همیشه سبز است. ارتفاع رشد آن 6 تا 10 سانتی متر میباشد و نیازی به کوتاه کردن ندارد، از این رو گزینه مناسبی برای جایگزین چمن در فضاهای سبز است.
این گیاه به نور مستقیم و کامل برای رشد نیاز دارد، اما میتواند در محیط های نیم سایه نیز به رشد خود دامه دهد. بهتر است لیزوماکیاه را در بستری بر پایه هوموس بکارید تا شاهد رشد فوق العاده آن باشید. بهترین خاک برای این گیاه، خاک شنی و ماسه ای به همراه هوموس است.
فصل شکوفه دهی لیزوماکیا در تابستان است و با ظاهر شدن گل های زرد رنگ و جذاب آن، پوششی زیبا در سطح زمین ایجاد میشود. نور شدید و گرمای زیاد ممکن است برگ های گیاه را سفید کند و باعث پژمردگی و از بین رفتن طراوت آن شود. شما می توانید با اجاره تجهیزات کشاورزی به راحتی و با حداقل قیمت کار های باغبانی خود را انجام دهید.
3. فرانکینیا

یکی دیگر از بهترین گزینه های جایگزین چمن در فضای سبز، گیاه همیشه سبز فرانکینیاست که مقاومت بالایی در برابر خشکی دارد و به همین دلیل برای کاشت در مناطق گرم و خشک بسیار مناسب است. ارتفاع رشد این گیاه 5 تا 10 سانتی متر است و زمانی که رشد آن بیشتر از 10 سانتی متر شود، به صورت رونده رشد میکند و اصطلاحا روی زمین میخوابد. در نتیجه نیازی به کوتاه کردن ندارد.
خاک های شنی و ماسه ای، با زهکشی بالا برای کاشت این گیاه پوششی مناسب است و کمک میکند رشد بهتری داشته باشد. این گیاه تا حد زیادی از فرسایش خاک را جلوگیری میکند.
فرانکینیا به نور زیادی نیاز دارد؛ اگر چه میتواند در محیط های نیم سایه نیز به رشد خود ادامه دهد، اما ساقه های علفی و باریک تر میشود. این گیاه به سرما حساس است و تحمل دماهای پایین را ندارد، به همین دلیل برای کاشت در مناطق سرد و کوهستانی مناسب نیست.
شاید برایتان جالب باشد که بدانید این گیاه به دو رنگ متفاوت در سال در می آید، رنگ آن در فصل های بهار و تابستان سبز تیره است و در فصول پاییز و زمستان و با سردی هوا به قهوه ای مایل به قرمز تغییر میکند! بهترین زمان کاشت فرانکینیا فصل بهار می باشد. در زمان کاشت، 30 الی 40 سانتی متر فاصله بین ساقه ها بگذارید، چون این گیاه رشد رونده دارد و در مدت زمان کوتاهی سطح وسیعی از زمین را میپوشاند.
نکته حائز اهمیت این است که فرانکینیا مقاومت بالایی در برابر ضربه و پاخوری ندارد و نباید در مناطق پر تردد که حجم رفت آمد بالاست، کاشته شود.
4. شبدر سفید

شبدر سفید از دیگر گیاهان جایگزین برای چمن است. این گیاه چند ساله بوده و نیاز آبی نسبتا بالایی دارد، به طوری که در فصل تابستان لازم است روزانه دو بار آبیاری شود. ارتفاع رشد شبدر سفید در نور کامل 20 سانتی متر است، اما در محیط های نیم سایه، رشدش کند تر شده و ارتفاعش کمتر میشود. این گیاه مقاومت بالایی به نوسانات دمایی دارد و میتواند تا دممای منفی 3 درجه تحمل کند. از این رو برای مناطقی با آب و هوای سرد و کوهستانی گزینه مناسبی است.
شبدر سفید در فصل بهار به رنگ سبز دیده میشود و رنگ سبزش تا اواسط فصل زمستان پایدار میماند. همچنین میتوانید این گیاه را به صورت ترکیبی با چمن پرورش دهید.
5. گیاه هلکسین

گیاه هلکسین که به چمن عروس و چمن اشک نوزاد معروف است، یکی از بهترین گیاهان جایگزین چمن در فضای سبز است؛ این گیاه با فرم خاصی که دارد، زیبایی فوق العاده ای به محیط میبخشد.
گیاه هلکسین مقاومت بالایی به نوسانات دمایی دارد و در دماهای پایین و حتی منفی، به رشد خود ادامه میدهد. نیاز آبی این گیاه بسیار پایین است و در محیط های با نور متوسط، بهترین عملکرد را دارد.
نکته مهم در مورد گیاه هلکسین این است که این گیاه رشد قدی دارد و از این رو لازم است هرس یا چمن زنی انجام شود تا ارتفاع آن بیش از حد بلند نشود.
6. سدوم چمنی

چمن سدوم که با نام چمن تایلندی نیز شناخته میشود، از دیگر گیاهان منتخب جایگزین چمن در فضای سبز است. این گیاه پوششی رشد رونده دارد و در مدت زمان کوتاهی بعد از کاشت، سطح بزرگی از زمین را در بر میگیرد. سدوم چمنی نیاز آبی متوسطی دارد و هفته ای یک بار آبیاری کفایت میکند؛ اما آبیاری باید طوری انجام شود که گیاه به طور کامل سیراب شود.
برای رشد بهتر سدوم تایلندی، میتواند ماهانه یک بار از کود مناسب استفاده کنید تا رشد آن تقویت شود. اگر این گیاه به طور کامل تغذیه شود، در فصل تابستان گل های ریز و سفید رنگ آن ظاهر مشود و یک منظره بهشتی جذاب خلق میکند؛ این قابلیت سدوم چمنی باعث محبوبیت بیشتر این گیاه شده و بیشتر افراد این گیاه را برای فضای سبز انتخاب میکنند.
7. چمن آجوگا

چمن آجوگا ظاهر متفاوت تری نسبت به سایر چمن ها دارد و یک گزینه مناسب برای فضاهای سبز، پارک ها و محوطه ساختمان هاست. این گیاه قابلیت هایی دارد که آن را از گیاهان دیگر متمایز میکند؛ مثلا به دلیل نیاز آبی کم و مقاومت بالایی که به خشکی دارد، در دسته گیاهان مقاوم به تنش خشکی قرار دارد.
برگ های پهن گیاه آجوگا نقش مهمی در پوشش زمین دارد چون تراکم برگ های آن بسیار بالاست. این گیاه به نور زیاد و مستقیم نیاز دارد، هر چقدر نور بیشتری به گیاه بخورد، برگ های آن زیبا تر و جذاب تر میشود. برگ های سبز و ارغوانی چمن آجوگا در کنار گل های بنفش رنگی که تولید میکند، باغ و ویلای شما را به یک بهشت کوچک تبدیل میکند.
8. چمن یال اسبی

چمن یال اسبی نیز از دیگر گیاهان جایگزین برای چمن در فضاهای سبز است که با ویژگی های منحصر به فرد خود، محبوبیت زیادی بین افراد دارد. این گیاه مقاومت بالایی به شرایط کم آبی دارد و در شرایط محیطی مختلف، ظاهر زیبا و همیشه سبز خود را حفظ میکند.
یکی از نکات مهم در کاشت این گیاه، کاشت آن در محلی است که حجم رفت آمد پایین است، چون مقاومت چندانی به پاخوری ندارد و سریع آسیب میبیند. همچنین به دلیل رشد زیاد، لازم است هر چند وقت یکبار آن را هرس یا چمن زنی کنید.
9. جگن علفزار

جگن علفزار از دیگر گزینه ها برای جایگزین چمن مصنوعی در فضای سبز است. این گیاه در ظاهر بسیار شبیه به چمن است اما نیاز آبی آن در مقایسه با چمن بسیار کمتر است. این گیاه در زمان های ابتدایی کاشت به آبیاری زیادی نیاز دارد اما به مرور که گیاه بالغ تر میشود، نیاز آبی آن کاهش پیدا میکند. در مناطقی مثل شما کشور که بارندگی زیاد است، این گیاه نیازی به آبیاری ندارد.
جگن علف زار بر خلاف گیاهان دیگر در فصل تابستان به خواب میرود و در فصل زمستان به حال سرسبز و شاداب در می آید.
علت مناسب نبودن چمن برای فضاهای سبز
چرا برخی افراد چمن را برای فضای سبز انتخاب نمیکنند؟ عوامل مختلفی در کنار هم باعث میشود چمن گزینه مناسبی برای فضای سبز نباشد، برخی از این دلایل عبارتند از:
- نیاز بالای چمن به آب: چمن برای ادامه رشد به آبیاری زیاد و دائم نیاز دارد تا بتواند سرزندگی و شادابی خود را حفظ کند. در مقابل گیاهان جایگزین چمن در فضای سبز، نیاز آبی کمی دارند و نسبت به تنش های خشکی نیز مقاوم اند.
- آلودگی محیط زیست: چمن به کوددهی و سم پاشی نیاز دارد تا بتواند به رشد خود ادامه دهد. چون نیاز به عناصر غذایی در چمن بالاست و ممکن است مورد حمله آفات نیز قرار بگیرد؛ اما گیاهان جایگزین چمن، در برابر آفات و بیماری ها مقاوم اند و کوددهی نیز نیازی ندارند.
- هزینه بالای نگهداری چمن: نگهداری از چمن در اکثر مواقع هزینه های بالایی دارد؛ اما گیاهان پوششی جایگزین چمن به نگهداری کمتری نیاز دارند و در دراز مدت میتوانند، هزینه های نگهداری را کاهش دهند.
سوالات متداول
در ادامه مهم ترین سوالات مربوط به مناسب نبودن چمن برای فضای سبز را پاسخ دادیم…
1. آیا گیاهان جایگزین چمن برای مناطق خشک نیز مناسب هستند؟
بله، گیاهانی مانند سسیلیا، کراسولا و پژوا به خشکی و کم آبی مقاوم هستند و میتوانند عملکرد خوبی در این مناطق داشته باشند.
2. چگونه میتوان از گیاهان جایگزین چمن در باغچه استفاده کرد؟
گیاهانی که با شرایط آب و هوایی منطقه و همچنین شرایط نور و آبیاری منطقه زندگی شما سازگار هستند را میتوانید در باغچه پرورش دهید.
3. آیا گیاهان جایگزین چمن نیاز به آبیاری زیادی دارند؟
خیر، اکثر این گیاهان نیاز به آبیاری کمی دارند و از گیاهان مقاوم به تنش خشکی هستند.
4. کدام یک از گیاهان جایگزین چمن، مقاومت و پاخوری بالایی دارد؟
گیاهانی مانند کیاشیتو مقاومت بالایی به پاخوری دارند و میتوانند گزینه مناسبی برای محل هایی که حجم رفت آمد بالاست، باشند.
5. آیا گیاهان جایگزین چمن، نیاز به کوددهی دارند؟
اکثر این گیاهان نیازی به کوددهی ندارند، اما گیاهانی مانند چمن سدوم، به کوددهی کمی نیاز دارند تا بتوانند رشد بهتر و سالم تری داشته باشند.
جایگزین چمن در فضای سبز می توانند علاوه بر راحتی در نگهداری و هزینه کمتر، زیبایی را نیز برای شما به ارمغان بیاورند؛ شما کدام گیاه را برای استفاده به عنوان چمن استفاده میکنید؟






